Παρασκευή, 25 Φεβρουαρίου 2011

Απειλείται με κατεδάφιση το Ξενία «Τρίτων» της Άνδρου



Αναδημοσιεύουμε ένα σημαντικό άρθρο για τη σωτηρία ενός μνημείου της σύγχρονης ιστορίας μας. Συγχρόνως παρουσιάζουμε και την πρώτη παρουσίαση το 1959 του κτιρίου στο γερμανικό περιοδικό αρχιτεκτονικής BAUMEISTER από τον ίδιο τον Κωνσταντινίδη
Στο βωμό του λαϊκισμού δεσμεύτηκε να θυσιάσει το κτίριο του ξενοδοχείου «Τρίτων», ο νέος δήμαρχος του νησιού, κ. Γιάννης Γλυνός, με το πρόγραμμά του που δημοσιεύτηκε τον περασμένο Οκτώβριο. Το Ξενία «Τρίτων» ανεγέρθηκε το έτος 1958. Σχεδιάστηκε και φιλοτεχνήθηκε από τον αρχιτέκτονα Άρη Κωνσταντινίδη, ο οποίος έτυχε πανευρωπαϊκής αναγνώρισης για το σπουδαίο αρχιτεκτονικό του έργο. Το συγκεκριμένο κτίριο έχει ήδη χαρακτηρισθεί ως μνημείο σύγχρονης αρχιτεκτονικής. Εντούτοις ο νέος δήμαρχος Άνδρου φαίνεται να «αγνοεί» αυτό το γεγονός. Προφανώς γι’ αυτό υποσχέθηκε και δεσμεύτηκε για την…εξαφάνισή του, προκειμένου να ικανοποιηθούν ορισμένοι περίοικοι, οι οποίοι στη θέση του προτιμούν δημόσιο πάρκινγκ. Όταν αποπερατώθηκε το Ξενία «Τρίτων» το έτος 1958, οι τετράγωνες επιφάνειες που σχηματίσθηκαν στα δύο οριζόντια τμήματα της πρόσοψης χρωματίστηκαν εναλλάξ με χρώματα της γης. Δημιουργήθηκε έτσι μια οπτική εικόνα ανάλογη του Modrian. Μία κυβιστική μεγαλογραφία ορθώνονταν μπροστά στην παραλία που κοιτούσε προς το απέραντο γαλάζιο του Αιγαίου.
Η αισθητική της τοπικής κοινωνίας δεν μπόρεσε να συμφιλιωθεί μ’ αυτό το πρωτοποριακό έργο. Θεώρησε πως μια τέτοια αισθητική «αίρεση» διαταράσσει την καθιερωμένη παραδοσιακή νησιωτική αρχιτεκτονική. Όμως ο δημιουργός του τοποθέτησε το κτίριο με σεβασμό στον ευρύτερο χώρο, αφού δεν υπερέβη ούτε ως προς τον όγκο ούτε ως προς το ύψος την οικοδομική τάξη του παραδοσιακού οικισμού της χώρας της Άνδρου.
Όταν περί τα μέσα της δεκαετίας του 1970 χρειάστηκε συντήρηση της πρόσοψης, ο ΕΟΤ, προφανώς υπό την επιρροή πιέσεων, επέτρεψε να απαλειφθούν τα γήινα χρώματα και τη θέση τους να πάρουν το λευκό και το μπλε.
Μ’ αυτόν το χρωματικό «ακρωτηριασμό» αναδείχθηκε και η «εχθρότητα» προς τη σύγχρονη αρχιτεκτονική αντίληψη του δημιουργού του.
Θεωρώ ότι πριν «καταπιούν» οι μπουλντόζες του Δήμου Άνδρου, αυτό το εξαιρετικό έργο της σύγχρονης αρχιτεκτονικής, απαιτείται ισχυρή κινητοποίηση και αντίδραση για τη διάσωσή του και την αποκατάστασή του στην αρχική του μορφή. Μόνο έτσι μπορεί ίσως να αναχαιτισθεί ο λαϊκιστικός παροξυσμός που κυριαρχεί στην ελληνική κοινωνία τα τελευταία 40 έτη.

Αντώνης Μωραΐτης
Ζωγράφος-δημοσιογράφος

Δευτέρα, 7 Φεβρουαρίου 2011

Γύρω από το νεκροταφεία του Καΐρου. Κάτι λίγο από μια συναρπαστική πρωτεύουσα!

Η πόλη του Καΐρου είναι η πιο συναρπαστική πρωτεύουσα της ευρύτερης περιοχής μας.
Σας δείχνω μερικές εικόνες από περιπλανήσεις μου εκεί κάτω και εσείς δοκιμάστε τις αισθήσεις σας. Η Πόλη αυτή ζει χίλιες ζωές. Μέσα στην ανέχεια που θα βιαστείτε να εντοπίσετε, υπάρχει πολύ ένταση και πολύ ενέργεια. Στη δική μας μη δυστυχία και μη ανέχεια, έχει λείψει κάθε είδος από αυτές...
Η ζωή βρίσκεται παντού γύρω. Τα μνημεία, δεν είναι μεμονωμένες εικόνες σε στυλ αθηναϊκού λόφου... Βρίσκονται μέσα στη ζωή.
Το ύπαιθρο και το κτισμένο, είναι μαζί. Η ζωή εκτυλίσσεται παντού χωρίς όρια. Ιδιωτικός και δημόσιος χώρος αυτοαναιρούνται.. Ο δρόμος μετατρέπεται εύκολα σε εμπορικό κατάστημα, κέντρο διασκέδασης, καφενείο, γκαράζ αυτοκινήτων ή κρεοπωλείο. Τα πάντα προκειμένου να εξυπηρετήσουν τη καθημερινότητα. Αν έπαιρνε κανείς την καθημερινότητα αυτή και προσπαθούσε να την οριοθετήσει σε πλαίσια δυτικής πολιτείας, τότε οι άνθρωποι μοιραία θα γίνονταν αμέσως πάμφτωχοι.
Τα παιδιά παίζουν, βολτάρουν, φορούν τις ποδιές τους - αν δεν έχουν άλλα ρούχα - και είναι πάντα χαμογελαστά!
Μικροπωλητής μπορεί να γίνεις εύκολα, αγοράζοντας και πουλώντας στο παρακάτω στενό το προϊόν ενός άλλου.
Τα περίφημα νεκροταφεία μέσα στα οποία χουν ζωντανοί είναι τεράστιες συνοικίες με ένα μέσο όρο ηλικίας που στη χώρα μας θα ζήλευε ο κάθε δήμος. Μένουν μέσα άνθρωποι όλων των τάξεων μέχρι ένα επίπεδο. Δεν είναι όλοι πάμφτωχοι! Και μένουν μέσα σε κτίρια όπου ο ένας τοίχος μπορεί να είναι του 17ου αιώνα και ο άλλος πρόσφατος...

Τα οικοδομικά υλικά, είναι ίδια με αυτά της Ελλάδας του '50. Με αυτά οι άνθρωποι χτίζουν χωρίς να απασχολούνται από καινοφανείς ανησυχίες περί αισθητικής ή με το τι μοιάζει, πως εντάσσεται στο δομημένο περιβάλλον και άλλες παρόμοιες περιπέτειες της πλήξης μας... Εκεί η κατασκευή είναι αναγκαιότητα. Η εξασφάλιση του φαγητού της μέρας, του νερού, των κουρελιών με τα οποία πολλές φορές ντύνονται οι ζωντανοί, είναι όλα αναγκαιότητες...

Και να και το ιερατικό σχολείο, μέσα στο τζαμί... Σας πειράζει που είναι εκκλησιαστικό και όχι κυβερνητικό; Εμένα μου φτάνει το ότι υπάρχει...

Και το χρώμα... Όσο πιο έντονο τόσο πιο χρωματιστή και η καθημερινότητα.
Έχω ταξιδέψει σε αυτή την Πόλη πολλές φορές, έχω περιπλανηθεί ατελείωτες ώρες μέσα στα στενά σοκάκια της χωρίς ποτέ να φτάσω στα όρια της. Δεν έχω πάρει από καμιά άλλη πόλη τόσο θάρρος και αυτοπεποίθηση, όσο αυτά που κέρδισα μέσα σε αυτά τα στενά, δίπλα σε αυτούς τους ανθρώπους. Να είναι καλά. Τους ευγνωμονώ!